Kontakt ürtiker əlamətləri, qidalar, qoruyucular, ətriyyat, bitki və heyvani məhsullar və metallar kimi müxtəlif birləşmələrin dəriyə təması sonrasında təxminən bir saat içində görünür. Kontakt ürtiker immunoloji və ya immunoloji olmayan yollarla özünü göstərə bilər. Xüsusilə immunoloji yollarla ortaya çıxan kontakt ürtiker həyati təhlükəyə yol aça biləcək allergik şok cədvəlinin xəbərçisi ola bilər. Sizlərə bu yazımızda kontakt ürtiker (təmas ürtiker) əlamətlərini yazdıq.

Təsirlənən dəri bölgələrindəki əlamət və simptomlara bunları daxildir:

Təmas etdiyi yerdə regional yanma hissi, və ya qaşıntı

Xüsusilə əllərdə, lokallaşdırılmış və ya məşhur qırmızı şişliklər və ya kabarıklıklara səbəb ola bilər. Qızartı və şişkinliyin şiddəti dəyişəndir. Özünü yüngül qızartı və ya çox az şişlik göstərən ləkələrdən, gərgin böyük şişliklər ilə birlikdə çox şiddətli qızartı şəklində göstərə bilər.

Meyvə və ya digər qidalar təmas ilə ağız içində və ya dodaqlarda şişliyə yol açmaqla daha irəliləsə udqunma çətinliyi və ya nəfəs darlığına səbəb ola biləcək şişkinliyə yol aça bilər.

Səpkilər ümumiyyətlə başlanğıcdan 24 saat içində özbaşına düzələr.

Dəridən başqa orqanlarda da müxtəlif əlamət və simptomlar görülə bilər. Bunlar dəri xarici reaksiyalar olaraq qarşımıza çıxar və xüsusilə immunoloji yolla inkişaf edən təmas ürtiker olan xəstələrdə görülmə ehtimalı daha yüksəkdir. Dəri xarici reaksiyaların xüsusiyyətləri arasında bunlar var:

Wheezing (bronxial astma) nəfəs darlığı

Burun axıntısı, sulu gözlər

Dodaq şişməsi, boğaz ağrısı, udma çətinliyi

Mədə bulanması, qusma, diareya, qarında kramp tərzində ağrı

Şiddətli anafilaktik şok (allergik şok) olaraq qarşımıza çıxar.

Təmas ürtiker üçün müxtəlif quruluşda üsulları istifadə edilir. Mərhələləmə təmas ürtiker şiddətinə görə aşağıdakı kimi həyata keçirilir.

Mərhələ 1: Yerelleştirilmiş ürtiker (qızartı və şişkinlik) kimi simptomlar (məs., Qaşıntı, tingling, yanma hissi)

Mərhələ 2: bütün bədənə yayıla məşhur ürtiker

Mərhələ 3: – astma əlamətləri (wheezing); Rinit, Konyunktivit (məsələn, burun axıntısı, gözlərdə sulanma); ağız içində və boğazda simptomlar (məsələn, dodaq şişməsi, səs batıqlığı, udma çətinliyi); və həzm sistemini maraqlandıran simptomlar (məsələn ürək bulanma, qusma, diareya, qarında spazmı) görülə bilər

Mərhələ 4: Allergik şok cədvəli görülür

mərhələ 1 və 2 yalnız dəridə yaranan reaksiyaları yaratmaqla yanaşı, mərhələ 3 və 4, dəri xaricindəki orqanlardakı və sistemlərdəki reaksiyaları daxil edir.

Təmas ürtiker istər immunoloji yoldan istərsə nonimmunolojik yoldan olsun ciddi şikayətlər olaraq karşımıza çıxa bilər dəri xaricindəki orqanlarda anafilaktik və ya anafilaktoid şok kimi ciddi reaksiyalarla özünü göstərə bilər.

Önəmli Məlumatlar

Allergiya mütəxəssisləri isə (yeni adıyla İmmünoloji və Allergiya Xəstəlikləri Mütəxəssisi) 18 yaşından böyüklərdə görülən astma və allergik xəstəliklər mövzusunda xüsusi təhsil alaraq İmmünoloji və Allergiya Xəstəlikləri Mütəxəssisi diplomu alan və eyni zamanda da Daxili Xəstəlikləri və ya Döş Gəfəsi Xəstəlikləri və ya Dermatoloji Mütəxəssisi olan həkimlərdir.